Kombi Ses Yapıyor: Sesin Türüne Göre Arıza Rehberi

Kombiden gelen ses gece yatağa uzanınca daha da belirginleşir. Kombi ses yapıyor diyen müşterilerimize telefonda hep aynı soruyu sorarız: nasıl bir ses? Çünkü kaynama sesiyle uğultu farklı arızaların, guruldama ile metalik tıkırtı bambaşka parçaların habercisidir. Sesin türünü doğru tarif eden bir müşteri, bize gelmeden teşhisin yarısını koymuş olur. Ataşehir'de geçen hafta baktığımız bir cihazda müşteri sesi çaydanlık fokurtusuna benzetmişti; açtığımızda eşanjörün kireçten beyaza kestiğini gördük. Tarif tutmuştu.

Ses Türüne Göre Olası Nedenler

• Çaydanlık gibi kaynama (fokurdama): Eşanjörde kireç birikmiştir. Kireç tabakası suyu noktasal kaynatır, buhar kabarcıkları o sesi çıkarır. İhmal edilirse eşanjörün ömrünü kısaltır.
• Guruldama, su akışı sesi: Sistemde hava vardır. Genelde peteklerden de aynı ses gelir.
• Sürekli uğultu, vınlama: Fan yatakları aşınmış olabilir. Ses cihazın üst bölgesinden geliyorsa fan, alttan geliyorsa pompa tarafını düşünürüz.
• Islık, tiz ötme: Pompa hızı sistemin direncine göre yüksek kalmıştır veya bir vana kısıktır, su dar bir noktadan geçerken öter.
• Tık tık genleşme sesi: Borular ısınıp genleşirken kelepçelere sürtüyordur. Rahatsız edici ama zararsızdır.
• Ateşleme anında pat sesi: Gecikmiş ateşlemedir, biriken gaz toplu tutuşur. Bunu hafife almayın, kontrol edilmesi gerekir.

Kaynama sesinin perde arkasını da anlatalım. Eşanjörün iç yüzeyine bağlanan kireç, metalle su arasında battaniye gibi durur. Alev metali ısıtır, ısı suya geçemez, kireç altındaki ince su filmi bir anda buhara döner ve kabarcık patlarken o fokurtuyu duyarsınız. Her patlama küçük bir çekiç darbesidir; buna kazan taşı vuruntusu deriz. Aynı mantık pompada kavitasyon olarak karşımıza çıkar: basıncı düşük veya havalı suda oluşan kabarcıklar pompa kanatlarında patlar, çakıl taşı dönüyor gibi bir ses verir ve kanatları kum yemiş gibi aşındırır. İkisinde de ses masum, hasar birikimlidir; kulak sesi bugün duyar, parça faturası iki kış sonra gelir. Erken gelen kimyasal yıkamayla kurtulur, geç kalan parça değiştirir.

Sesin Geldiği Kat da Konuşur

Türü kadar sesin adresi de değerlidir. Cihazın üst bölgesi fanın ve baca bağlantısının katıdır; uğultu ve tiz dönme sesleri oradan gelir. Orta bölge yanma odası ve eşanjördür; kaynama, fokurtu ve pat sesleri bu kata aittir. Alt bölge pompanın, vanaların ve su bağlantılarının yeridir; hırıltı, vızıltı ve akış sesleri alttan yükselir. Ses kombiden değil de duvarlardan, peteklerden geliyorsa top tesisata geçer; genleşme tıkırtısı ve petek gurultusu cihaz arızası değildir. Elinizi gövdeye koyup titreşimi nerede daha net hissettiğinizi söylemeniz bile bizi doğru parçaya götürür. Bir de zamanlama var: yalnız sıcak su akıtırken gelen ses plakalı eşanjör ve üç yollu vana hattını, yalnız ısıtmada gelen ses pompa ve petek hattını işaret eder. Kombi tamamen kapalıyken bile süren tıkırtılar ise cihazın değil binanın sesidir; kolon borularının genleşmesi kombiye mal edilir, boşuna servis çağrılır.

Yoğuşmalı ile Klasikte Ses Farkı

Yoğuşmalı kombilerin fanı değişken devirlidir; cihaz güç ayarladıkça fan sesinin alçalıp yükselmesi tasarım gereğidir, arıza değildir. Klasik cihazların fanı çoğunlukla tek devirde döner, sesi de sabittir; o seste dalgalanma başladıysa yatak aşınmasından şüpheleniriz. Yoğuşmalıya özgü bir ses daha var: kondens sifonu kuruduğunda veya tıkandığında cihazdan lıkırtı, damlama ve fokurtu karışımı bir ses gelir, bazen ekşi bir koku eşlik eder. Sifonun yıllık bakımda yıkanması bu sesi hiç başlatmaz. Klasik cihazlarda ise bacadan gelen rüzgar uğultusu daha sıktır, terminaldeki şapka ve rüzgar kesici düzeni çözer.

Evde Risksiz Kontrol Adımları

1. Sesin ne zaman geldiğini not edin: sadece ısıtmada mı, sıcak su akıtırken mi, yoksa her an mı?
2. Kombi kapalı ve soğukken peteklerin havasını pürjörle alın, guruldama çoğu zaman biter.
3. Basıncı kontrol edin, 1,2 ile 1,5 bar aralığına getirin. Düşük basınç hem sesi hem kavitasyonu artırır.
4. Tüm petek vanalarını tam açın, kısık vana ıslığı böyle söner.
5. Telefonunuzla sesin videosunu çekin. Servise göstereceğiniz on saniyelik kayıt yerinde teşhisi ciddi hızlandırır.

Şunu da bilin: her ses arıza değildir. Kombi moduladıkça fan sesinin hafifçe alçalıp yükselmesi, ateşleme anındaki tek klik ve sıcak su açınca gelen kısa vana hareketi normal çalışma sesleridir. Bizi ilgilendirenler yeni başlayan, giderek artan veya düzeni bozulan seslerdir. Cihazınızın normal sesini bilmek bu yüzden işe yarar; aylardır aynı tonda çalışan kombi bir sabah farklı ötüyorsa kulağınıza güvenin. Ses kaydı istememizin nedeni de bu: telefonda tarif zor, on saniyelik video ise gayet net.

Bekletmenin Bedeli

Ses şikayetinde erken gelen ucuz kurtulur, bu kadar basit. Kireç sesi ilk aylarda kimyasal yıkamayla kapanır ve bu alt aralıkta bir masraftır; iki kış beklerseniz eşanjör delinir, iş en pahalı parça değişimlerinden birine döner. Fan uğultusu yatak aşamasındayken parça orta aralıktadır, dağılan fan kanadı yanma ayarını da bozarsa fatura kabarır. Pompa kavitasyonu da aynı merdiveni tırmanır. İşçiliğimiz 1.500 TL'den başlar; arıza tespiti 1.000 TL. Hangi parçanın hangi aralıkta gezdiğini kombi tamir ücretleri sayfasında görebilirsiniz.

Ne Zaman Servis Şart?

Kaynama sesi, fan uğultusu ve ateşlemedeki pat sesi kendiliğinden geçmez, zamanla artar. Kireçlenmiş eşanjör kimyasal yıkamayla açılır, aşınmış fan ve pompa yatakları parça değişimiyle susar; bunların hepsi kombi tamiri kapsamında genelde tek ziyarette biter. Ses aşırı ısınma kaynaklıysa cihaz bir süre sonra Bosch E9 benzeri kodlarla durmaya başlar, ekranda kod görürseniz kombi hata kodları sayfamızdan anlamına bakabilirsiniz. Ümraniye, Ataşehir ve Çekmeköy servis bölgemizde ses şikayetlerine çoğunlukla aynı gün bakıyoruz. Cihazınız hem ses yapıyor hem performans düşürdüyse bekletmeyin: (0216) 338 66 38.